Tespitler (Findings)
Hedef Kitle: Tüm kullanıcılar
Sayfa Türü: Rehber (Nasıl Yapılır)
Süre: 15 dakika
Tespitler Nedir?
Tespitler, analiz modüllerinden gelen kritik sinyalleri tek yerde toplamak için kullanılan yapılandırılmış kayıtlardır.
COS içinde her tespit şunları taşır:
- Tür (Finding Type): Strength / Weakness / Opportunity / Threat / Gap / Insight
- Önem (Severity): Critical / High / Medium / Low
- Durum (Status): Open / In Review / Promoted / Dismissed
- Kaynak Modül (Source Module): Digital Maturity, Excellence, Current State, PESTLE, Porter, VRIO, BCG veya Manual
- Kanıt Girdileri (Inputs): Tespitin dayandığı kaynak kayıtlar
Tespit Oluşturma
- Tespitler sayfasına gidin
- + Yeni Tespit butonuna tıklayın
- Şu alanları doldurun:
- Başlık
- Açıklama (opsiyonel)
- Tespit Türü
- Önem Seviyesi
- Kanıt Girdileri (Inputs) (opsiyonel ama önerilir)
- Kaydedin
Notlar:
- Plan dönemi zorunludur; seçili global cycle'dan gelir.
- Kanıt girdisi seçilirse source module buna göre belirlenir; seçilmezse Manual olarak tutulur.
- Kim yazabilir: Şirket Yöneticisi, Strateji Yöneticisi ve Holding Yöneticisi tüm şirkette. Birim Lideri yalnız lideri olduğu birim ve alt birimlerinde; birimsiz (şirket düzeyi) tespiti yalnız kök birimin lideri yazar. Üye yalnız görüntüler. Ayrıntı: Roller & Yetkiler.
- Kapalı plan dönemi: Plan dönemi kapatıldıktan sonra tespit oluşturma, düzenleme, kapatma, SWOT'a taşıma, bağ kaldırma ve silme herkes için kapalıdır (Süper Yönetici dahil).
Tespitlerde Risk Modeli
Tespit tarafında ayrı bir risk türü yoktur; risk alanları doğrudan kayıtta tutulur:
isRisk(risk olarak işaretle)riskPrimaryCategories(çoklu seçim)riskSecondaryTags(çoklu seçim)riskLevel(0..1, ondalık)riskProbability(0..1, ondalık)
Risk skoru anlık hesaplanır:
riskScore = riskLevel * riskProbability
Davranış kuralları:
isRiskkapatılırsa kategori/etiket/seviye/olasılık alanları temizlenir.isRiskaçıkken en az bir birincil kategori ve iki sayısal alan zorunludur.
Risk Taksonomisi
| Birincil Kategori | Yaygın İkincil Etiketler | Kapsam |
|---|---|---|
| Financial | Financial, Strategic, Governance / Control, Data / Reporting, Legal / Compliance | Gelir, kârlılık, nakit akışı, bütçe, yatırım, maliyet, fiyatlama, finansal sürdürülebilirlik ve finansal raporlama doğruluğu |
| Customer | Service / Quality, Reputation / Brand, Legal / Compliance, Data / Reporting | Müşteri memnuniyeti, churn, retention, güven, onboarding, hizmet kalitesi, SLA ve müşteri deneyimi üzerindeki riskler |
| Market | Competitive, Strategic, Reputation / Brand, Macro / Regulatory | Pazar payı, rekabet yoğunluğu, talep değişimi, konumlandırma, marka algısı ve büyüme potansiyeli riskleri |
| Operations | Governance / Control, Legal / Compliance, Service / Quality, Third-party | Operasyon, süreç akışı, kalite, teslimat, kapasite, verimlilik, iş sürekliliği ve iç kontrol riskleri |
| Technology | Cyber / Security, Data / Reporting, Legal / Compliance, Service / Quality | Sistemler, altyapı, entegrasyonlar, uygulamalar, veri platformları, erişilebilirlik ve teknik sürdürülebilirlik riskleri |
| People | Capability / Culture, Governance / Control, Legal / Compliance, Strategic | Yetkinlik, liderlik, kültür, bağlılık, kapasite ve kritik kişi bağımlılığı riskleri |
| Innovation | Product / R&D, Strategic, Capability / Culture, Technology | Ürün geliştirme, Ar-Ge, yenilik kapasitesi, roadmap başarısı ve farklılaşma riskleri |
| Ecosystem | Third-party, Reputation / Brand, Legal / Compliance, Service / Quality | Partner, tedarikçi, dış servis sağlayıcı, kanal ve dış bağımlılık riskleri |
| External | Legal / Compliance, Macro / Regulatory, ESG / Sustainability, Reputation / Brand | Regülasyon, makroekonomi, politik gelişmeler, jeopolitik, çevresel baskı gibi dış kaynaklı riskler |
| Other | Manual / Custom | Standart kategorilere net oturmayan istisnai/geçici riskler |
Durum Akışı
OPEN → IN_REVIEW → PROMOTED
└──────────────→ DISMISSED
- OPEN: Yeni yakalanan tespit
- IN_REVIEW: Değerlendirme aşamasında
- PROMOTED: SWOT'a taşınmış ve linklenmiş
- DISMISSED: Aksiyon alınmadan kapatılmış
Kanıt ve Bağlantılar
Tespitler iki temel bağlantı mantığı ile çalışır:
- Input/Evidence bağlantıları: Kaynak modüllerdeki kayıtları tespite bağlama
- SWOT bağlantıları: Tespiti SWOT kaydına terfi ettirip izlenebilirliği koruma
SWOT'a terfi ederken:
- Hedef SWOT analizini seçin
- SWOT kategorisini seçin (S/W/O/T)
Analiz Girdileri Sekmesi (Dönem Kapsamlı İçe Aktarım)
Analiz Girdileri sekmesi, seçili global plan döneminde tespit giriş çekmecesindeki kaynak modüller ile aynı kapsamda kayıt listeler:
- Digital Maturity
- Excellence
- Current State
- PESTLE
- Porter
- VRIO
- BCG
Notlar:
- Veriler aynı tenant ve seçili plan dönemi kapsamındadır.
- Product SWOT ve normal SWOT girdileri bu sekmede gösterilmez.
- Her satır Tespit Olarak İçe Aktar ile findings'e alınabilir.
- Risk sütunları risk destekli kaynaklarda dolu gelir; risk desteklemeyen kaynaklarda boş görünür.
- Current State KPI satırlarında son ölçüme göre başarı (
actual / target), Digital Maturity ve Excellence satırlarında ise kategori skoruskor / maksimumformatında gösterilir.
Etkin Risk Toplama Mantığı
Bir tespit manuel, linkli girdiler veya ikisi birden ile risk-positive olabilir:
- Linkli girdilerden en az biri risk ise tespitin etkin risk durumu true olur.
- Linkli risk skorları toplanır (üst limit yok).
- Toplam tespit risk skoru:
manualRiskScore + linkedRiskScore
- Etkin birincil kategoriler ve ikincil etiketler manuel + linkli kaynaklardan birleşim (union) olarak hesaplanır.
SWOT'a Taşıma Davranışı
Bir tespit SWOT'a taşınırken:
- Tespitin dönemi ile hedef SWOT analizinin dönemi aynı olmalıdır.
- Risk verisi yeni SWOT girdisine snapshot olarak taşınır:
- risk işareti
- birincil kategoriler (çoklu)
- ikincil etiketler
- mevcutsa manuel seviye/olasılık değerleri
Filtreleme
Tespitler listesinde şu filtreler bulunur:
- Durum
- Tür
- Önem seviyesi
- Kaynak modül
- Plan dönemi
- Risk (Evet/Hayır)
İpuçları
- Serbest metin yerine kanıt bağlı tespitler üretin
- In Review durumunu aktif kullanarak ham kayıt ile karar-ready kayıtları ayırın
- Sadece yüksek güvenli tespitleri SWOT'a taşıyın
- Yapay Zeka Asistanı'na sorun: "Bu dönemdeki açık yüksek önemli tespitleri özetle"